Μπορεί να υπάρξει επιστροφή στην ευημερία μέσα στον καπιταλισμό;

Του Παναγιώτη Σολωμού

Το ξέσπασμα της παγκόσμιας καπιταλιστικής κρίσης αντικειμενικά βάζει μπροστά στην κοινωνία το ερώτημα πως ξεπερνιέται αυτή η κρίση και πως επιστρέφουμε πίσω στις περιόδους οικονομικής ανάπτυξης και ευημερίας.

Αρκετά πολιτικά πρόσωπα από το κέντρο μέχρι και την ριζοσπαστική αριστερά πιστεύουν ότι αυτό μπορεί να επιτευχθεί απλά με «αναπτυξιακή πολιτική», πάντα μέσα στα πλαίσια του καπιταλισμού. Τους βλέπουμε να προβάλλουν τον Κεϊνσιανισμο, δηλαδή τη μικτή οικονομία και τον κρατικό παρεμβατισμό σαν απάντηση στην κρίση.



Κίνητρα και επιδοτήσεις για ανάπτυξη

Όλες οι πιο πάνω πολιτικές έχουν σαν φιλοσοφία την προώθηση της ανάπτυξης μέσα από κίνητρα προς τους ιδιώτες η ακόμα την ανάθεση σε αυτούς κυβερνητικών έργων.

Μέχρι και πριν την οικονομική κρίση το πρόβλημα αυτό λυνόταν με κίνητρα από το κράτος προς τους κεφαλαιοκράτες. Άλλωστε αυτός είναι ένας από τους κύριους λόγους για τον οποίο τα κράτη βρίσκονται σήμερα υπό χρεοκοπία.  Οι φορολογικές ελαφρύνσεις, τα κίνητρα ,οι φοροαπαλλαγές οι φοροδιαφυγές «νόμιμες και παράνομες», οι μίζες κα, συνέβαλαν ουσιαστικά στην μεγέθυνση του δημόσιου Χρέους.

Τα τελευταία χρόνια δόθηκαν στην Κύπρο αρκετά κίνητρα, με την μορφή φοροελαφρύνσεων (2.4 δις τις χρονιές 2009-2010), με την μορφή εγγυήσεων (3 δις στις τράπεζες) κοκ.

Με το βάθεμα της κρίσης αυτό το μέτρο δεν μπορεί να συνεχίσει να εφαρμόζεται, αφού το κράτος «δεν έχει λεφτά».  Δεν έχει λεφτά όμως γιατί τα έδωσε στους καπιταλίστες σαν κίνητρα και στις τράπεζες για να τις σώσει!

Οι καπιταλιστές όμως δεν προχωρούν σε ανάπτυξη…

 Αλλά γιατί οι καπιταλίστες δεν επενδύουν; Γιατί απλούστατα δεν υπάρχουν αγορές για να αγοράσουν τα εμπορεύματα που θα παράγουν αν προχωρήσουν σε νέες επενδύσεις. .

Αυτό δεν είναι ένα κυπριακό φαινόμενο αλλά είναι διεθνές.

Υπολογίζεται ότι 2τρις ευρω σε όλη την ευρωζώνη και 750 δισ. στερλίνες (σχεδόν άλλο ένα τρισ. €) στην Αγγλία είναι τα ανενεργά κεφάλαια, λεφτά δηλαδή τα οποία «κάθονται» στις τράπεζες ή στα θησαυροφυλάκια των επιχειρήσεων και δεν επενδύονται.

Η σημερινή κρίση είναι με Μαρξιστικούς όρους κρίση υπερσυσσώρευσης κεφαλαίου. Από την μια συσσωρεύονται τεράστια κέρδη και πλούτος και από την άλλη φτώχια και μιζέρια. Από την μια συσσωρεύονται προϊόντα απούλητα και από την άλλη φτώχεια εξαθλίωση και ανεργία .Έτσι παρόλο που κτυπιούνται οι μισθοί και αυξάνονται τα περιθώρια κέρδους οι καπιταλίστες δεν έχουν που να πουλήσουν τα προϊόντα τους – ακριβώς επειδή χτυπούν όλο και περισσότερο το βιοτικό επίπεδο! Αυτός είναι ο παραλογισμός του καπιταλιστικού συστήματος.

 Ο νεοφιλελευθερισμός παράγει κέρδη στις πλάτες των εργαζομένων, χωρίς ανάπτυξη…

Οι καπιταλίστες την προηγούμενη περίοδο μέσα από τις πολιτικές του νεοφιλελευθερισμού, που όχι μόνο αφήνουν το κεφάλαιο ανεξέλεκτο να κερδοσκοπά αλλά υποτάσσουν και το κράτος στην κερδοσκοπική του μανία, έχουν καταφέρει να μαζέψουν τεραστία πλούτη.

Υπολογίζεται ότι σε παγκόσμια κλίμακα το 2%του παγκόσμιου πληθυσμού κατέχει το 50% του παγκόσμιου πλούτου.

Το κεφαλαίο κατάφερε να καρπωθεί τεράστια πλούτη γιατί από τις προηγούμενες δεκαετίες έχει εξαπολύσει μια τεραστία ταξική επίθεση ενάντια στο εργατικό κίνημα και τους εργαζόμενους.

Η ταξική επίθεση που έχουν εξαπολύσει οι κεφαλαιοκράτες είναι χωρίς προηγούμενο έχουν βάλει στο στόχο τους όλες τις εργατικές και κοινωνικές καταχτήσεις: το οκτάωρο, τις συλλογικές συμβάσεις,  τις συντάξεις, την Υγεία την  Παιδεία, κλπ. Δεν τους ενδιαφέρει αν ο κόσμος πείνα και πεθαίνει μέσα στην εξαθλίωση που δημιουργούν. Είναι ακόμη έτοιμοι να χρησιμοποιήσουν και τον φασισμό για να αντιμετωπίσουν τους εργαζόμενους και την κοινωνία.

Στην επίθεση τους αυτή είναι οργανωμένοι παγκόσμια και έχουν στα χέρια τους μια σειρά από μηχανισμούς. Το ΔΝΤ, Κεντρικές τράπεζες και οι ιδιωτικές τράπεζες, τα χρηματιστήρια, οι οίκοι αξιολόγησης, τα ΜΜΕ, το κράτος με τους μηχανισμούς του. Όλα τα πιο πάνω είναι στην υπηρεσία του κεφαλαίου.

Το να πιστεύει λοιπόν κάποιος πως με το να αναλάβει μια αριστερή κυβέρνηση την αστική εξουσία θα μπορέσει πείσει τους κεφαλαιοκράτες και να προωθήσει πολιτικές ανάπτυξης είναι ουτοπία και αφέλεια. Πάνω απ’ όλα είναι μια ταχτική που οδηγά το εργατικό κίνημα σε ήττα και απογοήτευση.

Η αριστερά στη μάχη για την ανατροπή

Υπάρχει ακόμα ένα ιστορικό στοιχείο που αποδεικνύει πως οι πολιτικές ανάπτυξης, μεικτής οικονομίας η κρατικού παρεμβατισμού είναι αδύνατον να εφαρμοστούν σήμερα .Οι πολιτικές αυτές εφαρμόστηκαν μετά τον β παγκόσμιο πόλεμο από την αστική τάξη, στην προσπάθεια της να σώσει τον καπιταλισμό, μπροστά στην ανερχόμενη δύναμη της εργατικής τάξης, τηυν εμφάνιση μαζικών σοσιαλιστικών κινημάτων διεθνώς και την ισχυροποίηση της θέσης της Σοβιετικής Ένωσης (παρά την γραφειοκρατική της παραμόρφωση και την μονοκομματική δικτατορία). Σήμερα η αστική τάξη δεν φοβάται κάτι τέτοιο γι αυτό και επιτίθεται στους εργαζόμενους, γι αυτό και ποτέ δεν θα εφαρμόσει πολιτικές υπέρ των εργαζόμενων.

Μετά την πτώση της ΕΣΣΔ ο καπιταλισμός θριαμβολογούσε: τα μότο τους ήταν «περάσαμε στο τέλος της ιστορίας». Παρουσίαζαν ότι ο καπιταλισμός και μάλιστα η πιο άγρια μορφή του, ο νεοφιλελευθερισμός είναι η μόνη εναλλακτική που έχουμε, ότι αυτή είναι η φύση του ανθρώπου, κοκ.

Μέσα από την σημερινή οικονομική κρίση, είναι φανερό ότι ο καπιταλισμός δεν θριαμβεύει, δεν φέρνει ευημερία αλλά φέρνει εξαθλίωση  στα λαϊκά στρώματα για να μπορούν να βγάζουν απεριόριστα κέρδη οι πολυεθνικές και οι τράπεζες. Αλλά ακόμη ούτε κι αυτό! Η θεωρία της απόλυτης ελεύθερης αγοράς έχει καταρρεύσει και καλούν το κράτος και τους εργαζόμενους να πληρώσουν τα σπασμένα.

Το σάπιο αυτό σύστημα αυτό πρέπει να αλλάξει, και για να αλλάξει η αριστερά δεν μπορεί να το διαχειρίζεται αλλά πρέπει να το ανατρέψει.

Για να γίνει αυτό θα χρειαστεί να έρθει σε ρήξη με τα συμφέροντα των καπιταλιστών. Δεν γίνεται και αυτοί να βγάζουν υπερκέρδη κι εμείς να πληρώνουμε τις ζημιές τους!

Οι πολυπόθητες επενδύσεις μπορούν να γίνουν πραγματικότητα μόνο αν το κράτος αναλάβει αυτό το ρόλο, για να μπορέσει όμως το κράτος να κάνει επενδύσεις χρειάζεται λεφτά τα οποία θα βρει μόνο αν περάσει στον έλεγχο του την οικονομία – τις τράπεζες και τους στρατηγικούς τομείς της οικονομίας που έτσι κι αλλιώς με ζουν από τις ανακεφαλαιοποιήσεις και τις επιδοτήσεις.

Για να το πετύχει αυτό η  Αριστερά χρειάζεται να στηριχτεί σε μαζικούς εργατικούς αγώνες μέσα από τους οποίους θα κερδίσει την στήριξη της πλειοψηφίας της κοινωνίας. Αλλά θα πάρει ουσιαστικά την εξουσία μόνο για να προωθήσει πολιτικές ανάπτυξης. Η σύγκρουση με το κεφαλαίο μέσα από την κρίση που δημιούργησε, και η ανάγκη για το ξεπέρασμα της βάζει ουσιαστικά το ζήτημα της ανάληψης της εξουσίας από τους εργαζόμενους, βάζει το ζήτημα του σοσιαλισμού.

Σήμερα το δίλημμα που έμπαινε την περίοδο του μεσοπολέμου μέσα από τα λόγια της Ρόζας Λουξεμπουρκ Σοσιαλισμός η Βαρβαρότητα γίνεται ξανά επίκαιρο και η Αριστερά είναι καιρός να επιλέξει.

Share on Google Plus

About puk

This is a short description in the author block about the author. You edit it by entering text in the "Biographical Info" field in the user admin panel.